فهرست
- بحث اوامر
- مقدمۀ واجب
- اشاره
- درس چهارصد و سی و ششم
- اشاره
- تفصیل مرحوم محقق حائری(ره) در افعال و مقدمات حرام
- نتیجه تفصیل در مسأله
- اشکال امام«ره» به استاد خود مرحوم محقق حائری
- بیان استاد در رد اشکال امام به مرحوم محقق حائری
- نتیجه گیری از بحث مقدمۀ حرام
- حرمت مقدمۀ أخیر در مقدمات حرام بنا بر قول به ملازمه در مقدمۀ واجب
- پرسش:
- مسألۀ ضد
- اشاره
- درس چهارصد و سی و هفتم
- اشاره
- امر به شیء و نهی از ضد و ملاک بحث اصولی بودن آن
- عدم لزوم معنای حصر در اصولی بودن مسأله
- کلام محقق نائینی(ره) در اقسام أقتضا
- اشکال بر مقدمۀ دوم در کلام محقق نائینی(ره)
- پرسش:
- درس چهارصد و سی و هشتم
- اشاره
- تفسیر بعض المحققین از مفهوم اقتضا
- مجوز استعمال مجازی کلمۀ اقتضا
- عدم صحت استعمال مجازی کلمۀ اقتضا به معنای عینیت و جزئیت
- تعمیم اشکال عینیت به ضد عام
- پرسش:
- درس چهارصد و سی و نهم
- اشاره
- تفسیر اقتضا در عنوان مسأله امر به شیء و نهی از ضد
- عدم صحت استعمال مجازی در مفهوم اقتضا
- جواب مدعی اقتضا از اشکال مجاز در معنای اقتضا
- اعمیت مفهوم ضد در عنوان مسأله
- استلزام قول به ملازمه با قول به اقتضا
- عدم انحصار ضد به صلاه
- خلاصۀ بحث اقتضا
- پرسش:
- درس چهارصد و چهلم
- اشاره
- اقوال در مقدمیت عدم ضد اول نسبت به ضد دیگر
- اجزاء تشکیل دهندۀ علت تامه و مسألۀ تمانع بین الضدین
- انکار مقدمیت از نظر مرحوم آخوند(ره)
- تقدم زمانی یا رتبی مقدمه بر ذی المقدمه
- تلائم عدم العله با عدم المعلول
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و یکم
- اشاره
- عدم احد الضدین مقدمۀ وجود ضد آخر
- بیان مرحوم قوچانی(ره) محشی کفایه در توضیح کلام مرحوم آخوند(ره)
- امتناع اجتماع نقیضین ام القضایا
- اعتبار وحدت زمانی در متناقضین و متضادین
- قصور بیان آخوند(ره) در اثبات مدعای خود
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و دوم
- اشاره
- توضیح مرحوم قوچانی(ره) بر کلام مرحوم آخوند(ره)
- مناقشۀ امام«ره» در توضیح محشی کفایه
- تفاوت قضیۀ سالبه با قضیۀ معدوله المحمول
- بیان حضرت امام(ره) دربارۀ متضادان و اشکال بر اتحاد رتبی متضادان
- ملاک تقارن علت و معلول
- عدم وجود ملاک اتحاد رتبی در مقدمۀ سوم
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و سوم
- اشاره
- مقدمیت عدم احد الضدین بر وجود ضد دیگر
- خصوصیت قضایای حقیقیه
- عقلی بودن قاعدۀ فرعیت
- ثبوت نفس الامری در موضوع قضایا
- بیان دو نکته دربارۀ«عدم العله عله لعدم المعلول»
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و چهارم
- اشاره
- بیان امام(ره) در موضوع واقع شدن عدم
- اقسام تقدّم طبعی نزد مرحوم محقق اصفهانی(ره)
- بیان دور در کلام مرحوم آخوند(ره) برای نفی مقدمیت
- جواب مرحوم محقق اصفهانی(ره) از دور
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و پنجم
- اشاره
- انکار مقدمات ثلاث در قول به اقتضاء
- انکار قول به ملازمه
- ترتب دو ثمره بر بحث از مقدمۀ ثالثه
- کلام قائلین به عینیت و ترادف
- جواب قائلین به عینیت و ترادف
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و ششم
- اشاره
- بیان احتمالات در قول به عینیت
- عدم استحقاق عقوبتین در ترک واجبات
- ملاکات احکام از نظر عدلیه
- تغایر ملاک در واجب و حرام
- اتحاد مفهومی بین موضوع و محمول در قضایای حملیه
- بطلان قول به تضمن از نظر وجدان
- بیان آخوند در بطلان قول به تضمن
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و هفتم
- اشاره
- استدلال محقق نائینی(ره) بر اقتضای امر به شیء و نهی از ضد
- اشکالات بر کلام محقق نائینی(ره)
- احتمالات در کلام محقق نائینی(ره)
- بررسی احتمال اول در مأمور به مقدمه و ذی المقدمه
- بررسی احتمال دوم: ایجاب مقدمه از ایجاب ذی المقدمه
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و هشتم
- اشاره
- ایجاد شیء و اقتضای نهی از ضد
- ارادۀ تکوینی و تشریعی
- استحالۀ تحقق اراده بدون مبادی آن
- عدم فایده در زجر عن الضد
- عدم تمامیت مقدمات ثلاثه در دلیل قائلین به اقتضاء
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و نهم
- اشاره
- عدم ملازمه بین امر به شیء و نهی از ضد خاص
- توسعه در معنای نقیض در شمول مرفوعا به
- عدم ثبوت ملازمه
- عدم وجود تلازم معکوس بین ازاله و ترک صلاه
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاهم
- اشاره
- مقدمۀ دوم، اتحاد حکم بین المتلازمین
- سه حالت مفروض در اتحاد حکم بین المتلازمین
- عدم شمول عنوان واقعه نسبت به امور عدمی
- تالی فاسد در فرض شمول عنوان واقعه بر معدومات
- عدم تطابق دلیل قائلین به ملازمه، با مدعای آنها
- درس چهارصد و پنجاه و یکم
- اشاره
- اقسام اباحه
- ابطال قول به اقتضا
- ثمرۀ عبادی بودن ضد
- انکار ثمرۀ قول به اقتضا
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و دوم
- اشاره
- نهی ارشادی متعلق به عبادات
- نهی مولوی متعلق به عبادات
- مقربیت و مبعدیت در اجتماع امر و نهی
- ملاک بطلان عبادت
- بطلان عبادت از راه مقدمیت
- عدم سازگاری حرمت نفسی و واجب غیری
- بطلان عبادات از راه تلازم
- معنای اهم بودن ازاله نسبت به صلاه
- نتیجه و خلاصۀ بحث در ثمرۀ اقتضا
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و سوم
- اشاره
- ظهور ثمرۀ اصلی بحث اقتضا در ضد خاص
- صحه صلاه مکان الازاله
- تفاوت«ما نحن فیه» با مسألۀ اجتماع امر و نهی
- عدم اجتماع وجوب غیری با حرمت نفسی
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و چهارم
- اشاره
- انکار ثمرۀ خاصه در بحث ضد
- کلام شیخ بهائی(ره) و اتباع او در انکار ثمره
- جواب از کلام شیخ بهائی
- جواب مرحوم آخوند از کلام شیخ بهائی در انکار ثمره
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و پنجم
- اشاره
- جواب صاحب کفایه(ره) به شیخ بهائی(ره) در مسألۀ صلاه مکان الازاله
- عدم فوریت وجوب صلاه
- استحالۀ تعلق امر به ضدین، در زمان واحد
- ترتب و طولیت امر به مهم نسبت به اهم
- تأخر رتبی امر به مهم نسبت به اهم
- شباهت«ما نحن فیه» به بیع فضولی
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و ششم
- اشاره
- اولین دلیل مرحوم آخوند(ره) بر امتناع ترتب
- عدم سقوط تکلیف به عصیان و عزم بر عصیان
- عدم ارتباط استحالۀ امر به ضدین به مکلّف
- نوع شرطیت امر به مهم
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و هفتم
- اشاره
- بطلان قول به اشتراط در واجب اهم
- بیان سه مقدمه در عدم ثبوت اشتراط در«ما نحن فیه»
- مقدمۀ اول در تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- مقدمۀ دوم در معنای اطلاق و اشتراط
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و هشتم
- اشاره
- حقیقت اطلاق در بیان مرحوم آخوند(ره)
- فرق بین اطلاق و عام در«احلّ الله کل بیع»
- حمل ذاتی اولی و حمل شایع صناعی
- عدم دلالت تطابقی، تضمنی و التزامی کلی بر افراد
- خلاصۀ مطالب در دلالت اطلاق
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و نهم
- اشاره
- مقدمۀ سوم استدلال قائلین به ترتب
- استحالۀ اشتراط امر به صلاه نسبت به عصیان یا عزم بر عصیان
- اشکال اثباتی بر اشتراط عصیان یا عزم بر آن
- نتیجه گیری از بحث های گذشته
- پرسش:
- درس چهارصد و شصتم
- اشاره
- مراتب چهارگانۀ حکم(اقتضا، انشاء، فعلیت، تنجز) از نظر صاحب کفایه
- تفسیر اقتضاء
- اشکال امام«ره» به مرحوم آخوند و مشهور در انشا و فعلیت حکم
- اشتراک عالم و جاهل در حکم و استثناء دو مورد از آن
- قبح عقاب غیر قادر و جاهل به حکم
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و یکم
- اشاره
- بیان امام«ره» در احکام انشائی و فعلی
- عمومیت تکلیف بین مؤمن و کافر
- عدم انحلال خطابات قرآنی
- ثمرۀ بحث انحلال خطابات قرآنی
- درس چهارصد و شصت و دوم
- اشاره
- تفاوت خطابات شخصیه و خطابات عام
- عدم انحلال در خطابات قرآنی
- پاسخ یک شبهه دربارۀ خطابات قرآن به مؤمنین
- لغویت خطابات در فرض انحلال آنها به عصات
- شرطیت ابتلا در تنجز علم اجمالی
- رد اشتراط ابتلا در تنجز علم اجمالی
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و سوم
- اشاره
- اشتراط علم و قدرت در تکالیف عامه
- ملاک و معیار حکم عقل
- قبح عقلی عقاب بلا بیان
- حکم عقل به اشتراط قدرت بر اتیان تکلیف
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و چهارم
- اشاره
- استدلال مشهور بر شرطیت علم و قدرت در تکالیف عامه
- تسری شک در تحقق شرط به شک در مشروط
- تقسیم حکم به فعلی و انشائی
- دو دلیل بر عدم اشتراط قدرت
- دلیل دوم بر عدم اشتراط قدرت در تنجز تکلیف
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و پنجم
- اشاره
- عدم شرطیت علم و قدرت در تنجز تکلیف
- تزاحم تکلیف اهم با مهم و استحقاق عقوبت
- تقدم تکلیف اهم نسبت به مهم
- استحقاق عقوبت در تقدم تکلیف مهم به اهم
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و ششم
- اشاره
- استحقاق عقوبت در صورت ترک اهم و اقدام به مهم
- شباهت«ما نحن فیه» به مسألۀ اجتماع امر و نهی، در تغایر وجوبین
- عدم تقدم و تأخر در تعلق امر به اهم و مهم
- استحقاق عقوبت در تقدم تکلیف مهم بر اهم
- صحت عبادت تارک ازاله
- استحقاق عقوبتین در فرض ترک واجب اهم و مهم
- درس چهارصد و شصت و هفتم
- اشاره
- عدم اشتراط امر به اهم و مهم
- جنبۀ اثباتی ترتب
- عدم اتحاد رتبه در نقیضین
- عدم اتحاد رتبه بین ضدین
- تفاوت طاعت و عصیان در ملاک تأخر
- درس چهارصد و شصت و هشتم
- اشاره
- بحث ترتب در مقام ثبوت
- سه احتمال در مسألۀ ترتب
- توضیح بیشتر دربارۀ احتمالات ثلاث
- نتیجۀ بحث در مسألۀ ترتب
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و نهم
- اشاره
- عدم تمامیت دلیل قائلین به ترتب
- عدم کفایت اشتراط و تأخر در رفع استحالۀ ترتب
- عدم ارتباط مسألۀ ترتب به رتبه
- مبنای مرحوم نائینی(ره) در مسألۀ ترتب
- تأخر زمانی شرط از مشروط
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتادم
- اشاره
- بحث ترتب در فرع فقهی
- مناقشۀ استاد در فرع فقهی محقق نایینی(ره)
- مورد ترتب، اجتماع حکمین وجوبیین در زمان واحد
- عدم ارتباط مثال مذکور به بحث ترتب
- پرسش:
- عدم جواز امر با علم به انتفاء شرط
- اشاره
- درس چهارصد و هفتاد و یکم
- اشاره
- نتیجه و ثمرۀ نزاع در بحث اقتضا
- انکار ثمرۀ بحث اقتضا توسط شیخ بهایی(ره)
- عدم جواز امر با علم به انتفاء شرط امر
- بیان استحالۀ ذاتیه و استحالۀ وقوعی
- عدم وضوح محل نزاع در بحث انتفاء شرط در امر
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و دوم
- اشاره
- بیان مرحوم آخوند(ره) در انتفای شرط امر
- امکان انتفای امر در اوامر اختباریه
- اختلاف عدلیه و اشاعره در تعلق امر به محالات
- عدم انحلال امر در خطابات شارع
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و سوم
- اشاره
- متعلق اوامر و نواهی
- مبعدات احتمال اول: ذکر طبایع نه افراد
- مراد از کلی طبیعی: کلی عقلی یا عین افراد
- تعلق اوامر و نواهی به طبایع یا به افراد و نظر مشهور
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و چهارم
- اشاره
- احتمال سوم در محل نزاع باب متعلق اوامر و نواهی
- رجوع حقیقت نزاع به نزاع در اسم جنس
- اشکال اول: غیر معقول بودن وضع عام و موضوع له خاص
- اشکال دوم: عدم دلیلیت وضع عام و موضوع له خاص در اسم جنس
- اشکال سوم در ارجاع محل نزاع به اسماء اجناس
- نقش ماده و هیئت در مصدر
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و پنجم
- اشاره
- مبعد اول در تحریر محل نزاع بنابر احتمال چهارم
- حکم عقل در رابطه با تعلّق احکام و جعل قوانین
- وجودات؛ مقصود از تعلّق احکام به طبایع
- مراد از ماهیت در مقام ذات و ذاتیات بنا بر کلام آخوند
- اشکال به مرحوم آخوند«ره» در تحریر محل نزاع
- تناقض در کلام صاحب کفایه در اضافۀ وجود به طبیعت نه طلب
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و ششم
- اشاره
- جواب از قضیۀ«الماهیه من حیث هی لا مطلوبه و لا غیر مطلوبه»
- تعلّق طلب به ماهیت
- نزاع در تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- ارتباط مسأله رجوع قید به هیئت یا ماده به مقام
- فرق بین نفس ماهیت و وجود ماهیت
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و هفتم
- اشاره
- وجود قرینۀ عقلیه برخلاف تعلّق طلب به طبایع
- منشأ بودن نفس وجود برای ترتّب آثار
- مطلوب بودن واقعیت وجود طبیعت
- فرق بین مقام تقنین با مقام اجرای قانون
- مشابهت قضیۀ«الماهیه موجوده» با«الماهیه مطلوبه»
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و هشتم
- اشاره
- بقای اصل جواز بعد از نسخ وجوب
- اعتباری بودن وجوب و بسیط بودن آن
- کیفیت وجود جواز و رجحان
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و نهم
- اشاره
- جمع بین دلیل ناسخ و منسوخ در مقام اثبات
- مقایسۀ مقام با جمع بین دلیلین متنافیین
- انتفای دلالت فرعیه با انتفای اصل وجوب
- مختار استاد در جمع بین دلیلین
- پرسش:
- وجوب تخییری
- اشاره
- درس چهارصد و هشتادم
- اشاره
- بقای جواز از طریق استصحاب کلی قسم ثالث
- مناقشه در جریان استصحاب کلی قسم ثالث
- واجب تخییری و نحوۀ تعلّق وجوب به آن
- مشابهت واجب تعیینی و واجب تخییری
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و یکم
- اشاره
- کیفیت وجوب در واجب تخییری
- قول به تفصیل در واجب تخییری
- استناد به قاعدۀ فلسفی«الواحد لا یصدر الا من الواحد»
- بررسی بیان اول مرحوم آخوند(ره) در کیفیت واجب تخییری
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و دوم
- اشاره
- عدم اضطرار ارجاع تخییر شرعی به تخییر عقلی
- جریان استحاله در واجب تخییری
- خصوصیت امور ذات الاضافه
- کیفیت تعلق علم اجمالی به اشیاء
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و سوم
- اشاره
- شبهۀ استحاله در واجب تخییری
- تعدد وجوب به واسطه تعدد واجب
- قسم سوم واجب تخییری
- بررسی قول به سنخ خاص بودن وجوب تخییری
- شبهۀ تخییر بین اقل و اکثر
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و چهارم
- اشاره
- شبهه تخییر بین اقل و اکثر
- استحالۀ تخییر بین اقل و اکثر در دفعیات
- جواب از استحاله به واسطه خصوصیت کلی مشکک
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و پنجم
- اشاره
- جواب استاد از راه حل مرحوم بروجردی(ره) در حل شبهۀ استحاله
- امکان تخییر در اقل و اکثر دفعی
- استحالۀ تخییر بین اقل و اکثر
- تصور اقل و اکثر دفعی با تضاد بین غرضین
- امکان اجتماع غرضین در تخییر بین اقل و اکثر
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و ششم
- اشاره
- تقسیم واجب به عینی و کفائی
- خصوصیت واجبات کفائیه
- حقیقت واجب کفائی
- احتمالات مطرح شده در واجبات کفائیه
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و هفتم
- اشاره
- بررسی احتمال اول در کیفیت واجب کفائی
- معنای واحد غیر معیّن بودن مکلّف، در واجب کفائی
- معنای واحد مردد بودن مکلّف، در واجب کفائی
- بیان استحاله احتمال سوم
- احتمال آخر در واجب کفائی(مکلف به مدار فرق باشد)
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و هشتم
- اشاره
- احتمالات در تصویر واجب کفایی
- قسم اول از اقسام ثلاثۀ واجب کفایی
- تصویر نادرست واجب کفائی در مثال«ساب النبی» بنابر دو احتمال مذکور
- جواب استاد از تعاریف مذکور از واجب کفائی
- تصویر صحیح از واجب کفائی در مثال«ساب النبی»
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و نهم
- اشاره
- تعدد مصادیق در قسم دوم واجب کفائی
- عدم انطباق دو تعریف قبلی واجب کفایی بر قسم اخیر
- تصویر واجب کفائی در کلمات مرحوم آخوند(ره)
- اعتبار غرض مولی در تصویر واجب کفائی
- خلاصۀ بحث در واجب کفائی
- واجب موقت و موسع
- پرسش:
- درس چهارصد و نودم
- اشاره
- تقسیم واجب به موقت و غیر موقت
- عدم تبدل واجب موسع به مضیق در آخر وقت
- تخییر در افراد طولی و عرضی واجب موسع
- اشکال استحاله در تصویر واجب مضیق و موقت و جواب آن
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و یکم
- اشاره
- عدم اعتبار قید زمان در واجب موقت
- عدم دلالت دلیل اداء بر قضاء«ما فات»
- بیان سه خصوصیت در تمسک به دلیل اداء برای قضای«ما فات»
- جواب از استثنای در کلام مرحوم آخوند(ره)
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و دوم
- اشاره
- عدم دلالت دلیل واجب موقت بر اتیان آن در خارج وقت
- عدم دلالت استصحاب بر اتیان واجب موقت در خارج وقت
- فقدان قضیتین در جریان استصحاب در ما نحن فیه
- نتیجۀ بحثهای گذشته
- تفاوت ما نحن فیه با ماء مشکوک الطهارت در جریان استصحاب
- پرسش:
- مقصد دوم؛ مبحث نواهی
- بحث نواهی
- اشاره
- درس چهارصد و نود و سوم
- اشاره
- تقید در متعلقات اوامر و نواهی
- تفاوت ما نحن فیه با مسألۀ ماء متغیر
- تفاوت احکام وضعیه و تکلیفیه
- عدم اتحاد قضیتین در ما نحن فیه به حسب عرف برخلاف ماء متغیر
- منشاء تفاوت ما نحن فیه با مسأله ماء متغیر در عدم جریان استصحاب
- بحث نواهی؛ «منهی عنه در نواهی»
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و چهارم
- اشاره
- اختلاف در متعلق نواهی
- بعث و زجر تکوینی
- بعث اعتباری
- زجر اعتباری
- تفاوت بعث و زجر
- نتیجه گیری از بحث های گذشته
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و پنجم
- اشاره
- اشتراک بعث و زجر در افادۀ طلب
- جواب از بیان آخوند در مفاد نهی
- تفاوت اصلی بین اوامر و نواهی
- اشکال بر تعریف نهی به معنای ایجاد الطبیعه
- جواب از اشکال بر تعریف نهی به معنای ایجاد الطبیعه
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و ششم
- اشاره
- بررسی احتمالات ثلاثه در بیان منشأ تفاوت بین اوامر و نواهی
- بررسی احتمال دوم در بیان فرق بین اوامر و نواهی
- نتیجه گیری از بحث در احتمال دوم
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و هفتم
- اشاره
- عدم تمامیت بیان مرحوم آخوند(ره) در فرق بین اوامر و نواهی
- تفاوت اصلی بین اوامر و نواهی
- سقوط تکلیف با موافقت و مخالفت امر مولا
- توجیه استاد در ترک جمیع افراد در نهی
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و هشتم
- اشاره
- عدم سقوط تکلیف در نواهی با مخالفت یا موافقت نهی
- بررسی بیان مرحوم آخوند(ره) در سقوط تکلیف در باب نواهی
- کلام مرحوم محقق نائینی(ره) در سقوط تکلیف در باب نواهی
- بررسی کلام محقق نائینی(ره) در سقوط تکلیف در باب نواهی
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و نهم
- اشاره
- بیان محقق اصفهانی(ره) در منشأ تفاوت اوامر و نواهی
- بیان محقق اصفهانی(ره) در استفادۀ از عقل
- اشکالات کلام محقق اصفهانی(ره) در بیان تفاوت بین اوامر و نواهی
- راه حل مرحوم آیت الله بروجردی(ره) در تفاوت بین اوامر و نواهی
- پرسش:
- درس پانصدم
- اشاره
- بیان مرحوم بروجردی(ره) در تفاوت بین امر و نهی در موافقت و مخالفت
- عدم منافات وحدت حکم با تعدد موافقتها و مخالفتها در باب نواهی
- عدم تعمیم ملاکات باب اوامر به باب نواهی
- پرسش:
- اجتماع امر و نهی
- اشاره
- درس پانصد و یکم
- اشاره
- اجتماع امر و نهی در شیء واحد
- مناقشۀ در مثال صلاه در دار مغصوب
- تغایر جنسی بین سجود لله و سجود للصنم
- بررسی کلام آخوند(ره) در معنای واحد
- تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- تأخر موضوع و متعلق از حکم
- اشکال به مرحوم آخوند(ره) در معنای واحد
- مقصود از واحد در عنوان مسأله
- پرسش:
- درس پانصد و دوم
- اشاره
- بیان مرحوم آخوند(ره) در خروج سجده از واحد جنسی و نوعی
- احتمالات ثلاثه در معنای«سجده لله و سجده للصنم»
- اشکال بر آخوند(ره) در خروج مفهوم سجده از عنوان واحد جنسی
- امتناع لحاظ صلاه متحد با غصب در جعل شارع
- عدم حکایت عنوان غصب از عنوان صلاه
- خلاصۀ اشکال به آخوند(ره) در خروج سجده از عنوان واحد جنسی
- پرسش:
- درس پانصد و سوم
- اشاره
- خروج مثال سجود لله و للصنم از محل نزاع
- واحد نوعی در عنوان مسأله
- تمایز ما نحن فیه با مسأله اقتضای فساد در نهی از عبادات
- بیان امام«ره» در تمایز اشیاء بر حسب ذاتیات
- اختلاف و تمایز در مسائل یک علم
- درس پانصد و چهارم
- اشاره
- تفاوت مسألۀ اجتماع امر و نهی با مسألۀ نهی متعلق به عبادت
- تفکیک مسألۀ اجتماع با مسألۀ تعلق نهی به عبادت
- عدم ارتباط مسأله اجتماع با مسألۀ نهی متعلق به عبادت
- معیار مسألۀ اصولی از نظر صاحب کفایه
- وجود معیار مسألۀ اصولی در ما نحن فیه
- حکم صلاه در دار غصبی
- مناقشۀ استاد در اندراج ما نحن فیه تحت مسائل علم فقه
- پرسش:
- درس پانصد و پنجم
- اشاره
- کلام صاحب کفایه در کلامی بودن بحث اجتماع امر و نهی
- بیان استاد در عدم اندراج مسأله امر و نهی در علم کلام
- اندراج مسأله اجتماع امر و نهی در مبادی تصدیقیۀ علم اصول
- اشکال استاد بر کلام محقق نائینی(ره) در مسألۀ اجتماع امر و نهی
- پرسش:
- درس پانصد و ششم
- اشاره
- جریان نزاع اجتماع امر و نهی در ادلۀ غیر لفظی
- تقسیمات واجبات و محرمات
- امکان تصویر حرام کفائی
- جریان نزاع اجتماع امر و نهی در امر و نهی غیری
- پرسش:
- درس پانصد و هفتم
- اشاره
- اعتبار قید مندوحه در عنوان مسألۀ اجتماع امر و نهی
- دلیل عدم تعرض برخی از اصولیون به قید مندوحه
- صور ثلاثه در اجتماع امر و نهی
- عدم اعتبار قید مندوحه در عنوان مسأله بنا بر مبنای اشاعره
- عدم اعتبار قید مندوحه در عنوان مسأله بنا بر مبنای آخوند(ره)
- پرسش:
- درس پانصد و هشتم
- اشاره
- ارتباط اجتماع امر و نهی با تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- بیان سه احتمال در معنای تعلق امر و نهی به افراد
- نتیجۀ بحث بنا بر احتمال اول، در اوامر و نواهی
- احتمال سوم در تعلق امر و نهی به طبایع و نظر آخوند(ره)
- پرسش:
- درس پانصد و نهم
- اشاره
- ارتباط اجتماع با تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- تأثیر قول به طبایع یا افراد در نتیجۀ بحث
- معنای تعلق امر و نهی بر افراد
- نتیجۀ بحث بنا بر قول آخوند در طبایع و افراد
- تفکیک باب تزاحم از باب تعارض
- توضیح استاد در تفسیر آخوند از معنای واحد
- پرسش:
- درس پانصد و دهم
- اشاره
- بیان مرحوم آخوند(ره) در فرق بین تعارض و تزاحم
- بیان امام(ره) در مقدمۀ مرحوم آخوند به اضافه کردن قید
- احتمال دوم مرحوم آخوند(ره): ناظر به مقام تطبیق
- اشکال امام«ره» به احتمال دوم در مقدمۀ آخوند
- توضیح استاد در اشکال امام به مرحوم آخوند
- محل نزاع در حکمین متعارضین
- پرسش:
- درس پانصد و یازدهم
- اشاره
- ثمرۀ نزاع در قول به اجتماع امر و نهی و عدم آن در شیء واحد
- کلام نائینی(ره) در بیان ثمرۀ نزاع در بحث اجتماع امر و نهی
- مقدمۀ اول از مقدمات ثلاث در بیان ثمره از نظر ایشان
- مقدمۀ دوم در بیان تغایر بین مقولات نه گانه
- مقدمۀ سوم در بیان حرکت در مقولات
- احتمالات ثلاث در معنای حرکت در مقولات نه گانه
- پرسش:
- درس پانصد و دوازدهم
- اشاره
- بیان محقق نائینی در اندراج صلاه و غصب در مقولۀ وضع و این
- عدم اتحاد مقولۀ عرضی با مقولۀ جوهری
- خلط مسائل فلسفی با مسائل فقهی و اعتباری در کلام محقق نائینی
- پرسش:
- درس پانصد و سیزدهم
- اشاره
- تغایر عنوان غصب و تصرف در بیان مرحوم آقای بروجردی(ره)
- بیان مرحوم آقای بروجردی(ره) ایشان در معنای تصرف
- اعتباری بودن مفهوم تصرف
- عدم اندراج صلاه و غصب تحت مقولات نه گانه
- پرسش:
- درس پانصد و چهاردهم
- اشاره
- کلام آیت الله بروجردی(ره) در مسألۀ اجتماع امر و نهی
- عنوان مقربیت در عبادات
- پرسش:
- درس پانصد و پانزدهم
- اشاره
- استدلال استاد بر رد مبنای مرحوم آقای بروجردی در مسألۀ اجتماع
- دو قول در امتناع اجتماع امر و نهی
- اعتبار قید مندوحه در ثمرۀ نزاع
- صور مختلف در تقدم نهی بر امر بنا بر امتناع اجتماع امر و نهی
- پرسش:
- درس پانصد و شانزدهم
- اشاره
- حکم صلاه جاهل قاصر در دار غصبی با فرض امتناع اجتماع امر و نهی
- اکتفا به وجود ملاک در صحت عبادت
- خلط بین طبیعت منطقی و طبیعت اعتباری در کلام مرحوم آخوند(ره)
- ادلۀ چهارگانه مرحوم آخوند(ره) بر امتناع اجتماع امر و نهی
- تحقق تضاد بین مصلحت و مفسده
- پرسش:
- درس پانصد و هفدهم
- اشاره
- کیفیت وجود ملاک برای امر و نهی در ماده اجتماع
- لازمه معذوریت جاهل قاصر بنا بر تقدیم نهی
- کفایت وجود ملاک برای صحت عبادت
- تصحیح عبادت از راه ترتب
- پرسش:
- درس پانصد و هیجدهم
- اشاره
- معنای تزاحم بین حکمین و بین المقتضیین و الملاکین
- خصوصیت تزاحم بین حکمین
- علت تقدیم جانب نهی در مرحله جعل حکم
- فرق بین دو قسم تزاحم
- پرسش:
- درس پانصد و نوزدهم
- اشاره
- معنای مرجوحیت ملاک امر در مقام تعارض
- لازمۀ برگشت مقام به بحث تعارض
- فرق بین مقام و مسألۀ صلاه و ازاله
- اشتراک مقام با مسألۀ وجوب صلاه و ازاله
- عدم فارقیت تقییدها بین دو مقام
- پرسش:
- درس پانصد و بیستم
- اشاره
- نسبت بین متعلق امر و نهی در باب اجتماع
- کیفیت محل بحث طبق مبنای مرحوم آخوند(ره) در مسألۀ متلازمین
- فرق بین تکلیف محال و تکلیف به محال و ارتباط آن با مقام
- علت دخول متساویین در محل نزاع
- عدم مفهوم برای عنوان«المتصادقین فی واحد»
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و یکم
- اشاره
- اقسام عام و خاص مطلق و اختلاف در دخول آن در محل نزاع
- کیفیت دخول قسم اول عام و خاص مطلق در محل نزاع
- اشکال دخول قسم دوم عام و خاص مطلق در محل نزاع
- کیفیت دخول قسم دوم عام و خاص مطلق در محل نزاع
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و دوم
- اشاره
- شرایط دخول عموم و خصوص مطلق در محل نزاع
- علت خروج نسبت بین موضوعین از محل نزاع
- شرط دوم: عدم ارتباط عام و خاص به مسبب
- شرط سوم: وجود ترکیب انضمامی بین ماده اجتماع مقولتین
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و سوم
- اشاره
- بررسی شرائط دخول عامین من وجه در محل نزاع
- عدم تعلق حکم به افعال تولیدیه و تسبیبیه
- بررسی الزامی بودن تحقق نسبت بین متعلقین نه موضوعین
- دخول تمام نسب اربع در محل بحث غیر از تباین
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و چهارم
- اشاره
- مقتضای تحقیق در باب اجتماع امر و نهی
- نقش مبادی در اراده تشریعی
- بررسی سرایت ملاک بواسطه اتحاد وجودی
- پرسش:
سایز
اندازه متن
محتوایی برای این صفحه وجود ندارد.
فهرست
- بحث اوامر
- مقدمۀ واجب
- اشاره
- درس چهارصد و سی و ششم
- اشاره
- تفصیل مرحوم محقق حائری(ره) در افعال و مقدمات حرام
- نتیجه تفصیل در مسأله
- اشکال امام«ره» به استاد خود مرحوم محقق حائری
- بیان استاد در رد اشکال امام به مرحوم محقق حائری
- نتیجه گیری از بحث مقدمۀ حرام
- حرمت مقدمۀ أخیر در مقدمات حرام بنا بر قول به ملازمه در مقدمۀ واجب
- پرسش:
- مسألۀ ضد
- اشاره
- درس چهارصد و سی و هفتم
- اشاره
- امر به شیء و نهی از ضد و ملاک بحث اصولی بودن آن
- عدم لزوم معنای حصر در اصولی بودن مسأله
- کلام محقق نائینی(ره) در اقسام أقتضا
- اشکال بر مقدمۀ دوم در کلام محقق نائینی(ره)
- پرسش:
- درس چهارصد و سی و هشتم
- اشاره
- تفسیر بعض المحققین از مفهوم اقتضا
- مجوز استعمال مجازی کلمۀ اقتضا
- عدم صحت استعمال مجازی کلمۀ اقتضا به معنای عینیت و جزئیت
- تعمیم اشکال عینیت به ضد عام
- پرسش:
- درس چهارصد و سی و نهم
- اشاره
- تفسیر اقتضا در عنوان مسأله امر به شیء و نهی از ضد
- عدم صحت استعمال مجازی در مفهوم اقتضا
- جواب مدعی اقتضا از اشکال مجاز در معنای اقتضا
- اعمیت مفهوم ضد در عنوان مسأله
- استلزام قول به ملازمه با قول به اقتضا
- عدم انحصار ضد به صلاه
- خلاصۀ بحث اقتضا
- پرسش:
- درس چهارصد و چهلم
- اشاره
- اقوال در مقدمیت عدم ضد اول نسبت به ضد دیگر
- اجزاء تشکیل دهندۀ علت تامه و مسألۀ تمانع بین الضدین
- انکار مقدمیت از نظر مرحوم آخوند(ره)
- تقدم زمانی یا رتبی مقدمه بر ذی المقدمه
- تلائم عدم العله با عدم المعلول
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و یکم
- اشاره
- عدم احد الضدین مقدمۀ وجود ضد آخر
- بیان مرحوم قوچانی(ره) محشی کفایه در توضیح کلام مرحوم آخوند(ره)
- امتناع اجتماع نقیضین ام القضایا
- اعتبار وحدت زمانی در متناقضین و متضادین
- قصور بیان آخوند(ره) در اثبات مدعای خود
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و دوم
- اشاره
- توضیح مرحوم قوچانی(ره) بر کلام مرحوم آخوند(ره)
- مناقشۀ امام«ره» در توضیح محشی کفایه
- تفاوت قضیۀ سالبه با قضیۀ معدوله المحمول
- بیان حضرت امام(ره) دربارۀ متضادان و اشکال بر اتحاد رتبی متضادان
- ملاک تقارن علت و معلول
- عدم وجود ملاک اتحاد رتبی در مقدمۀ سوم
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و سوم
- اشاره
- مقدمیت عدم احد الضدین بر وجود ضد دیگر
- خصوصیت قضایای حقیقیه
- عقلی بودن قاعدۀ فرعیت
- ثبوت نفس الامری در موضوع قضایا
- بیان دو نکته دربارۀ«عدم العله عله لعدم المعلول»
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و چهارم
- اشاره
- بیان امام(ره) در موضوع واقع شدن عدم
- اقسام تقدّم طبعی نزد مرحوم محقق اصفهانی(ره)
- بیان دور در کلام مرحوم آخوند(ره) برای نفی مقدمیت
- جواب مرحوم محقق اصفهانی(ره) از دور
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و پنجم
- اشاره
- انکار مقدمات ثلاث در قول به اقتضاء
- انکار قول به ملازمه
- ترتب دو ثمره بر بحث از مقدمۀ ثالثه
- کلام قائلین به عینیت و ترادف
- جواب قائلین به عینیت و ترادف
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و ششم
- اشاره
- بیان احتمالات در قول به عینیت
- عدم استحقاق عقوبتین در ترک واجبات
- ملاکات احکام از نظر عدلیه
- تغایر ملاک در واجب و حرام
- اتحاد مفهومی بین موضوع و محمول در قضایای حملیه
- بطلان قول به تضمن از نظر وجدان
- بیان آخوند در بطلان قول به تضمن
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و هفتم
- اشاره
- استدلال محقق نائینی(ره) بر اقتضای امر به شیء و نهی از ضد
- اشکالات بر کلام محقق نائینی(ره)
- احتمالات در کلام محقق نائینی(ره)
- بررسی احتمال اول در مأمور به مقدمه و ذی المقدمه
- بررسی احتمال دوم: ایجاب مقدمه از ایجاب ذی المقدمه
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و هشتم
- اشاره
- ایجاد شیء و اقتضای نهی از ضد
- ارادۀ تکوینی و تشریعی
- استحالۀ تحقق اراده بدون مبادی آن
- عدم فایده در زجر عن الضد
- عدم تمامیت مقدمات ثلاثه در دلیل قائلین به اقتضاء
- پرسش:
- درس چهارصد و چهل و نهم
- اشاره
- عدم ملازمه بین امر به شیء و نهی از ضد خاص
- توسعه در معنای نقیض در شمول مرفوعا به
- عدم ثبوت ملازمه
- عدم وجود تلازم معکوس بین ازاله و ترک صلاه
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاهم
- اشاره
- مقدمۀ دوم، اتحاد حکم بین المتلازمین
- سه حالت مفروض در اتحاد حکم بین المتلازمین
- عدم شمول عنوان واقعه نسبت به امور عدمی
- تالی فاسد در فرض شمول عنوان واقعه بر معدومات
- عدم تطابق دلیل قائلین به ملازمه، با مدعای آنها
- درس چهارصد و پنجاه و یکم
- اشاره
- اقسام اباحه
- ابطال قول به اقتضا
- ثمرۀ عبادی بودن ضد
- انکار ثمرۀ قول به اقتضا
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و دوم
- اشاره
- نهی ارشادی متعلق به عبادات
- نهی مولوی متعلق به عبادات
- مقربیت و مبعدیت در اجتماع امر و نهی
- ملاک بطلان عبادت
- بطلان عبادت از راه مقدمیت
- عدم سازگاری حرمت نفسی و واجب غیری
- بطلان عبادات از راه تلازم
- معنای اهم بودن ازاله نسبت به صلاه
- نتیجه و خلاصۀ بحث در ثمرۀ اقتضا
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و سوم
- اشاره
- ظهور ثمرۀ اصلی بحث اقتضا در ضد خاص
- صحه صلاه مکان الازاله
- تفاوت«ما نحن فیه» با مسألۀ اجتماع امر و نهی
- عدم اجتماع وجوب غیری با حرمت نفسی
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و چهارم
- اشاره
- انکار ثمرۀ خاصه در بحث ضد
- کلام شیخ بهائی(ره) و اتباع او در انکار ثمره
- جواب از کلام شیخ بهائی
- جواب مرحوم آخوند از کلام شیخ بهائی در انکار ثمره
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و پنجم
- اشاره
- جواب صاحب کفایه(ره) به شیخ بهائی(ره) در مسألۀ صلاه مکان الازاله
- عدم فوریت وجوب صلاه
- استحالۀ تعلق امر به ضدین، در زمان واحد
- ترتب و طولیت امر به مهم نسبت به اهم
- تأخر رتبی امر به مهم نسبت به اهم
- شباهت«ما نحن فیه» به بیع فضولی
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و ششم
- اشاره
- اولین دلیل مرحوم آخوند(ره) بر امتناع ترتب
- عدم سقوط تکلیف به عصیان و عزم بر عصیان
- عدم ارتباط استحالۀ امر به ضدین به مکلّف
- نوع شرطیت امر به مهم
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و هفتم
- اشاره
- بطلان قول به اشتراط در واجب اهم
- بیان سه مقدمه در عدم ثبوت اشتراط در«ما نحن فیه»
- مقدمۀ اول در تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- مقدمۀ دوم در معنای اطلاق و اشتراط
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و هشتم
- اشاره
- حقیقت اطلاق در بیان مرحوم آخوند(ره)
- فرق بین اطلاق و عام در«احلّ الله کل بیع»
- حمل ذاتی اولی و حمل شایع صناعی
- عدم دلالت تطابقی، تضمنی و التزامی کلی بر افراد
- خلاصۀ مطالب در دلالت اطلاق
- پرسش:
- درس چهارصد و پنجاه و نهم
- اشاره
- مقدمۀ سوم استدلال قائلین به ترتب
- استحالۀ اشتراط امر به صلاه نسبت به عصیان یا عزم بر عصیان
- اشکال اثباتی بر اشتراط عصیان یا عزم بر آن
- نتیجه گیری از بحث های گذشته
- پرسش:
- درس چهارصد و شصتم
- اشاره
- مراتب چهارگانۀ حکم(اقتضا، انشاء، فعلیت، تنجز) از نظر صاحب کفایه
- تفسیر اقتضاء
- اشکال امام«ره» به مرحوم آخوند و مشهور در انشا و فعلیت حکم
- اشتراک عالم و جاهل در حکم و استثناء دو مورد از آن
- قبح عقاب غیر قادر و جاهل به حکم
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و یکم
- اشاره
- بیان امام«ره» در احکام انشائی و فعلی
- عمومیت تکلیف بین مؤمن و کافر
- عدم انحلال خطابات قرآنی
- ثمرۀ بحث انحلال خطابات قرآنی
- درس چهارصد و شصت و دوم
- اشاره
- تفاوت خطابات شخصیه و خطابات عام
- عدم انحلال در خطابات قرآنی
- پاسخ یک شبهه دربارۀ خطابات قرآن به مؤمنین
- لغویت خطابات در فرض انحلال آنها به عصات
- شرطیت ابتلا در تنجز علم اجمالی
- رد اشتراط ابتلا در تنجز علم اجمالی
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و سوم
- اشاره
- اشتراط علم و قدرت در تکالیف عامه
- ملاک و معیار حکم عقل
- قبح عقلی عقاب بلا بیان
- حکم عقل به اشتراط قدرت بر اتیان تکلیف
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و چهارم
- اشاره
- استدلال مشهور بر شرطیت علم و قدرت در تکالیف عامه
- تسری شک در تحقق شرط به شک در مشروط
- تقسیم حکم به فعلی و انشائی
- دو دلیل بر عدم اشتراط قدرت
- دلیل دوم بر عدم اشتراط قدرت در تنجز تکلیف
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و پنجم
- اشاره
- عدم شرطیت علم و قدرت در تنجز تکلیف
- تزاحم تکلیف اهم با مهم و استحقاق عقوبت
- تقدم تکلیف اهم نسبت به مهم
- استحقاق عقوبت در تقدم تکلیف مهم به اهم
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و ششم
- اشاره
- استحقاق عقوبت در صورت ترک اهم و اقدام به مهم
- شباهت«ما نحن فیه» به مسألۀ اجتماع امر و نهی، در تغایر وجوبین
- عدم تقدم و تأخر در تعلق امر به اهم و مهم
- استحقاق عقوبت در تقدم تکلیف مهم بر اهم
- صحت عبادت تارک ازاله
- استحقاق عقوبتین در فرض ترک واجب اهم و مهم
- درس چهارصد و شصت و هفتم
- اشاره
- عدم اشتراط امر به اهم و مهم
- جنبۀ اثباتی ترتب
- عدم اتحاد رتبه در نقیضین
- عدم اتحاد رتبه بین ضدین
- تفاوت طاعت و عصیان در ملاک تأخر
- درس چهارصد و شصت و هشتم
- اشاره
- بحث ترتب در مقام ثبوت
- سه احتمال در مسألۀ ترتب
- توضیح بیشتر دربارۀ احتمالات ثلاث
- نتیجۀ بحث در مسألۀ ترتب
- پرسش:
- درس چهارصد و شصت و نهم
- اشاره
- عدم تمامیت دلیل قائلین به ترتب
- عدم کفایت اشتراط و تأخر در رفع استحالۀ ترتب
- عدم ارتباط مسألۀ ترتب به رتبه
- مبنای مرحوم نائینی(ره) در مسألۀ ترتب
- تأخر زمانی شرط از مشروط
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتادم
- اشاره
- بحث ترتب در فرع فقهی
- مناقشۀ استاد در فرع فقهی محقق نایینی(ره)
- مورد ترتب، اجتماع حکمین وجوبیین در زمان واحد
- عدم ارتباط مثال مذکور به بحث ترتب
- پرسش:
- عدم جواز امر با علم به انتفاء شرط
- اشاره
- درس چهارصد و هفتاد و یکم
- اشاره
- نتیجه و ثمرۀ نزاع در بحث اقتضا
- انکار ثمرۀ بحث اقتضا توسط شیخ بهایی(ره)
- عدم جواز امر با علم به انتفاء شرط امر
- بیان استحالۀ ذاتیه و استحالۀ وقوعی
- عدم وضوح محل نزاع در بحث انتفاء شرط در امر
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و دوم
- اشاره
- بیان مرحوم آخوند(ره) در انتفای شرط امر
- امکان انتفای امر در اوامر اختباریه
- اختلاف عدلیه و اشاعره در تعلق امر به محالات
- عدم انحلال امر در خطابات شارع
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و سوم
- اشاره
- متعلق اوامر و نواهی
- مبعدات احتمال اول: ذکر طبایع نه افراد
- مراد از کلی طبیعی: کلی عقلی یا عین افراد
- تعلق اوامر و نواهی به طبایع یا به افراد و نظر مشهور
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و چهارم
- اشاره
- احتمال سوم در محل نزاع باب متعلق اوامر و نواهی
- رجوع حقیقت نزاع به نزاع در اسم جنس
- اشکال اول: غیر معقول بودن وضع عام و موضوع له خاص
- اشکال دوم: عدم دلیلیت وضع عام و موضوع له خاص در اسم جنس
- اشکال سوم در ارجاع محل نزاع به اسماء اجناس
- نقش ماده و هیئت در مصدر
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و پنجم
- اشاره
- مبعد اول در تحریر محل نزاع بنابر احتمال چهارم
- حکم عقل در رابطه با تعلّق احکام و جعل قوانین
- وجودات؛ مقصود از تعلّق احکام به طبایع
- مراد از ماهیت در مقام ذات و ذاتیات بنا بر کلام آخوند
- اشکال به مرحوم آخوند«ره» در تحریر محل نزاع
- تناقض در کلام صاحب کفایه در اضافۀ وجود به طبیعت نه طلب
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و ششم
- اشاره
- جواب از قضیۀ«الماهیه من حیث هی لا مطلوبه و لا غیر مطلوبه»
- تعلّق طلب به ماهیت
- نزاع در تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- ارتباط مسأله رجوع قید به هیئت یا ماده به مقام
- فرق بین نفس ماهیت و وجود ماهیت
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و هفتم
- اشاره
- وجود قرینۀ عقلیه برخلاف تعلّق طلب به طبایع
- منشأ بودن نفس وجود برای ترتّب آثار
- مطلوب بودن واقعیت وجود طبیعت
- فرق بین مقام تقنین با مقام اجرای قانون
- مشابهت قضیۀ«الماهیه موجوده» با«الماهیه مطلوبه»
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و هشتم
- اشاره
- بقای اصل جواز بعد از نسخ وجوب
- اعتباری بودن وجوب و بسیط بودن آن
- کیفیت وجود جواز و رجحان
- پرسش:
- درس چهارصد و هفتاد و نهم
- اشاره
- جمع بین دلیل ناسخ و منسوخ در مقام اثبات
- مقایسۀ مقام با جمع بین دلیلین متنافیین
- انتفای دلالت فرعیه با انتفای اصل وجوب
- مختار استاد در جمع بین دلیلین
- پرسش:
- وجوب تخییری
- اشاره
- درس چهارصد و هشتادم
- اشاره
- بقای جواز از طریق استصحاب کلی قسم ثالث
- مناقشه در جریان استصحاب کلی قسم ثالث
- واجب تخییری و نحوۀ تعلّق وجوب به آن
- مشابهت واجب تعیینی و واجب تخییری
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و یکم
- اشاره
- کیفیت وجوب در واجب تخییری
- قول به تفصیل در واجب تخییری
- استناد به قاعدۀ فلسفی«الواحد لا یصدر الا من الواحد»
- بررسی بیان اول مرحوم آخوند(ره) در کیفیت واجب تخییری
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و دوم
- اشاره
- عدم اضطرار ارجاع تخییر شرعی به تخییر عقلی
- جریان استحاله در واجب تخییری
- خصوصیت امور ذات الاضافه
- کیفیت تعلق علم اجمالی به اشیاء
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و سوم
- اشاره
- شبهۀ استحاله در واجب تخییری
- تعدد وجوب به واسطه تعدد واجب
- قسم سوم واجب تخییری
- بررسی قول به سنخ خاص بودن وجوب تخییری
- شبهۀ تخییر بین اقل و اکثر
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و چهارم
- اشاره
- شبهه تخییر بین اقل و اکثر
- استحالۀ تخییر بین اقل و اکثر در دفعیات
- جواب از استحاله به واسطه خصوصیت کلی مشکک
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و پنجم
- اشاره
- جواب استاد از راه حل مرحوم بروجردی(ره) در حل شبهۀ استحاله
- امکان تخییر در اقل و اکثر دفعی
- استحالۀ تخییر بین اقل و اکثر
- تصور اقل و اکثر دفعی با تضاد بین غرضین
- امکان اجتماع غرضین در تخییر بین اقل و اکثر
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و ششم
- اشاره
- تقسیم واجب به عینی و کفائی
- خصوصیت واجبات کفائیه
- حقیقت واجب کفائی
- احتمالات مطرح شده در واجبات کفائیه
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و هفتم
- اشاره
- بررسی احتمال اول در کیفیت واجب کفائی
- معنای واحد غیر معیّن بودن مکلّف، در واجب کفائی
- معنای واحد مردد بودن مکلّف، در واجب کفائی
- بیان استحاله احتمال سوم
- احتمال آخر در واجب کفائی(مکلف به مدار فرق باشد)
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و هشتم
- اشاره
- احتمالات در تصویر واجب کفایی
- قسم اول از اقسام ثلاثۀ واجب کفایی
- تصویر نادرست واجب کفائی در مثال«ساب النبی» بنابر دو احتمال مذکور
- جواب استاد از تعاریف مذکور از واجب کفائی
- تصویر صحیح از واجب کفائی در مثال«ساب النبی»
- پرسش:
- درس چهارصد و هشتاد و نهم
- اشاره
- تعدد مصادیق در قسم دوم واجب کفائی
- عدم انطباق دو تعریف قبلی واجب کفایی بر قسم اخیر
- تصویر واجب کفائی در کلمات مرحوم آخوند(ره)
- اعتبار غرض مولی در تصویر واجب کفائی
- خلاصۀ بحث در واجب کفائی
- واجب موقت و موسع
- پرسش:
- درس چهارصد و نودم
- اشاره
- تقسیم واجب به موقت و غیر موقت
- عدم تبدل واجب موسع به مضیق در آخر وقت
- تخییر در افراد طولی و عرضی واجب موسع
- اشکال استحاله در تصویر واجب مضیق و موقت و جواب آن
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و یکم
- اشاره
- عدم اعتبار قید زمان در واجب موقت
- عدم دلالت دلیل اداء بر قضاء«ما فات»
- بیان سه خصوصیت در تمسک به دلیل اداء برای قضای«ما فات»
- جواب از استثنای در کلام مرحوم آخوند(ره)
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و دوم
- اشاره
- عدم دلالت دلیل واجب موقت بر اتیان آن در خارج وقت
- عدم دلالت استصحاب بر اتیان واجب موقت در خارج وقت
- فقدان قضیتین در جریان استصحاب در ما نحن فیه
- نتیجۀ بحثهای گذشته
- تفاوت ما نحن فیه با ماء مشکوک الطهارت در جریان استصحاب
- پرسش:
- مقصد دوم؛ مبحث نواهی
- بحث نواهی
- اشاره
- درس چهارصد و نود و سوم
- اشاره
- تقید در متعلقات اوامر و نواهی
- تفاوت ما نحن فیه با مسألۀ ماء متغیر
- تفاوت احکام وضعیه و تکلیفیه
- عدم اتحاد قضیتین در ما نحن فیه به حسب عرف برخلاف ماء متغیر
- منشاء تفاوت ما نحن فیه با مسأله ماء متغیر در عدم جریان استصحاب
- بحث نواهی؛ «منهی عنه در نواهی»
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و چهارم
- اشاره
- اختلاف در متعلق نواهی
- بعث و زجر تکوینی
- بعث اعتباری
- زجر اعتباری
- تفاوت بعث و زجر
- نتیجه گیری از بحث های گذشته
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و پنجم
- اشاره
- اشتراک بعث و زجر در افادۀ طلب
- جواب از بیان آخوند در مفاد نهی
- تفاوت اصلی بین اوامر و نواهی
- اشکال بر تعریف نهی به معنای ایجاد الطبیعه
- جواب از اشکال بر تعریف نهی به معنای ایجاد الطبیعه
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و ششم
- اشاره
- بررسی احتمالات ثلاثه در بیان منشأ تفاوت بین اوامر و نواهی
- بررسی احتمال دوم در بیان فرق بین اوامر و نواهی
- نتیجه گیری از بحث در احتمال دوم
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و هفتم
- اشاره
- عدم تمامیت بیان مرحوم آخوند(ره) در فرق بین اوامر و نواهی
- تفاوت اصلی بین اوامر و نواهی
- سقوط تکلیف با موافقت و مخالفت امر مولا
- توجیه استاد در ترک جمیع افراد در نهی
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و هشتم
- اشاره
- عدم سقوط تکلیف در نواهی با مخالفت یا موافقت نهی
- بررسی بیان مرحوم آخوند(ره) در سقوط تکلیف در باب نواهی
- کلام مرحوم محقق نائینی(ره) در سقوط تکلیف در باب نواهی
- بررسی کلام محقق نائینی(ره) در سقوط تکلیف در باب نواهی
- پرسش:
- درس چهارصد و نود و نهم
- اشاره
- بیان محقق اصفهانی(ره) در منشأ تفاوت اوامر و نواهی
- بیان محقق اصفهانی(ره) در استفادۀ از عقل
- اشکالات کلام محقق اصفهانی(ره) در بیان تفاوت بین اوامر و نواهی
- راه حل مرحوم آیت الله بروجردی(ره) در تفاوت بین اوامر و نواهی
- پرسش:
- درس پانصدم
- اشاره
- بیان مرحوم بروجردی(ره) در تفاوت بین امر و نهی در موافقت و مخالفت
- عدم منافات وحدت حکم با تعدد موافقتها و مخالفتها در باب نواهی
- عدم تعمیم ملاکات باب اوامر به باب نواهی
- پرسش:
- اجتماع امر و نهی
- اشاره
- درس پانصد و یکم
- اشاره
- اجتماع امر و نهی در شیء واحد
- مناقشۀ در مثال صلاه در دار مغصوب
- تغایر جنسی بین سجود لله و سجود للصنم
- بررسی کلام آخوند(ره) در معنای واحد
- تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- تأخر موضوع و متعلق از حکم
- اشکال به مرحوم آخوند(ره) در معنای واحد
- مقصود از واحد در عنوان مسأله
- پرسش:
- درس پانصد و دوم
- اشاره
- بیان مرحوم آخوند(ره) در خروج سجده از واحد جنسی و نوعی
- احتمالات ثلاثه در معنای«سجده لله و سجده للصنم»
- اشکال بر آخوند(ره) در خروج مفهوم سجده از عنوان واحد جنسی
- امتناع لحاظ صلاه متحد با غصب در جعل شارع
- عدم حکایت عنوان غصب از عنوان صلاه
- خلاصۀ اشکال به آخوند(ره) در خروج سجده از عنوان واحد جنسی
- پرسش:
- درس پانصد و سوم
- اشاره
- خروج مثال سجود لله و للصنم از محل نزاع
- واحد نوعی در عنوان مسأله
- تمایز ما نحن فیه با مسأله اقتضای فساد در نهی از عبادات
- بیان امام«ره» در تمایز اشیاء بر حسب ذاتیات
- اختلاف و تمایز در مسائل یک علم
- درس پانصد و چهارم
- اشاره
- تفاوت مسألۀ اجتماع امر و نهی با مسألۀ نهی متعلق به عبادت
- تفکیک مسألۀ اجتماع با مسألۀ تعلق نهی به عبادت
- عدم ارتباط مسأله اجتماع با مسألۀ نهی متعلق به عبادت
- معیار مسألۀ اصولی از نظر صاحب کفایه
- وجود معیار مسألۀ اصولی در ما نحن فیه
- حکم صلاه در دار غصبی
- مناقشۀ استاد در اندراج ما نحن فیه تحت مسائل علم فقه
- پرسش:
- درس پانصد و پنجم
- اشاره
- کلام صاحب کفایه در کلامی بودن بحث اجتماع امر و نهی
- بیان استاد در عدم اندراج مسأله امر و نهی در علم کلام
- اندراج مسأله اجتماع امر و نهی در مبادی تصدیقیۀ علم اصول
- اشکال استاد بر کلام محقق نائینی(ره) در مسألۀ اجتماع امر و نهی
- پرسش:
- درس پانصد و ششم
- اشاره
- جریان نزاع اجتماع امر و نهی در ادلۀ غیر لفظی
- تقسیمات واجبات و محرمات
- امکان تصویر حرام کفائی
- جریان نزاع اجتماع امر و نهی در امر و نهی غیری
- پرسش:
- درس پانصد و هفتم
- اشاره
- اعتبار قید مندوحه در عنوان مسألۀ اجتماع امر و نهی
- دلیل عدم تعرض برخی از اصولیون به قید مندوحه
- صور ثلاثه در اجتماع امر و نهی
- عدم اعتبار قید مندوحه در عنوان مسأله بنا بر مبنای اشاعره
- عدم اعتبار قید مندوحه در عنوان مسأله بنا بر مبنای آخوند(ره)
- پرسش:
- درس پانصد و هشتم
- اشاره
- ارتباط اجتماع امر و نهی با تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- بیان سه احتمال در معنای تعلق امر و نهی به افراد
- نتیجۀ بحث بنا بر احتمال اول، در اوامر و نواهی
- احتمال سوم در تعلق امر و نهی به طبایع و نظر آخوند(ره)
- پرسش:
- درس پانصد و نهم
- اشاره
- ارتباط اجتماع با تعلق اوامر و نواهی به طبایع
- تأثیر قول به طبایع یا افراد در نتیجۀ بحث
- معنای تعلق امر و نهی بر افراد
- نتیجۀ بحث بنا بر قول آخوند در طبایع و افراد
- تفکیک باب تزاحم از باب تعارض
- توضیح استاد در تفسیر آخوند از معنای واحد
- پرسش:
- درس پانصد و دهم
- اشاره
- بیان مرحوم آخوند(ره) در فرق بین تعارض و تزاحم
- بیان امام(ره) در مقدمۀ مرحوم آخوند به اضافه کردن قید
- احتمال دوم مرحوم آخوند(ره): ناظر به مقام تطبیق
- اشکال امام«ره» به احتمال دوم در مقدمۀ آخوند
- توضیح استاد در اشکال امام به مرحوم آخوند
- محل نزاع در حکمین متعارضین
- پرسش:
- درس پانصد و یازدهم
- اشاره
- ثمرۀ نزاع در قول به اجتماع امر و نهی و عدم آن در شیء واحد
- کلام نائینی(ره) در بیان ثمرۀ نزاع در بحث اجتماع امر و نهی
- مقدمۀ اول از مقدمات ثلاث در بیان ثمره از نظر ایشان
- مقدمۀ دوم در بیان تغایر بین مقولات نه گانه
- مقدمۀ سوم در بیان حرکت در مقولات
- احتمالات ثلاث در معنای حرکت در مقولات نه گانه
- پرسش:
- درس پانصد و دوازدهم
- اشاره
- بیان محقق نائینی در اندراج صلاه و غصب در مقولۀ وضع و این
- عدم اتحاد مقولۀ عرضی با مقولۀ جوهری
- خلط مسائل فلسفی با مسائل فقهی و اعتباری در کلام محقق نائینی
- پرسش:
- درس پانصد و سیزدهم
- اشاره
- تغایر عنوان غصب و تصرف در بیان مرحوم آقای بروجردی(ره)
- بیان مرحوم آقای بروجردی(ره) ایشان در معنای تصرف
- اعتباری بودن مفهوم تصرف
- عدم اندراج صلاه و غصب تحت مقولات نه گانه
- پرسش:
- درس پانصد و چهاردهم
- اشاره
- کلام آیت الله بروجردی(ره) در مسألۀ اجتماع امر و نهی
- عنوان مقربیت در عبادات
- پرسش:
- درس پانصد و پانزدهم
- اشاره
- استدلال استاد بر رد مبنای مرحوم آقای بروجردی در مسألۀ اجتماع
- دو قول در امتناع اجتماع امر و نهی
- اعتبار قید مندوحه در ثمرۀ نزاع
- صور مختلف در تقدم نهی بر امر بنا بر امتناع اجتماع امر و نهی
- پرسش:
- درس پانصد و شانزدهم
- اشاره
- حکم صلاه جاهل قاصر در دار غصبی با فرض امتناع اجتماع امر و نهی
- اکتفا به وجود ملاک در صحت عبادت
- خلط بین طبیعت منطقی و طبیعت اعتباری در کلام مرحوم آخوند(ره)
- ادلۀ چهارگانه مرحوم آخوند(ره) بر امتناع اجتماع امر و نهی
- تحقق تضاد بین مصلحت و مفسده
- پرسش:
- درس پانصد و هفدهم
- اشاره
- کیفیت وجود ملاک برای امر و نهی در ماده اجتماع
- لازمه معذوریت جاهل قاصر بنا بر تقدیم نهی
- کفایت وجود ملاک برای صحت عبادت
- تصحیح عبادت از راه ترتب
- پرسش:
- درس پانصد و هیجدهم
- اشاره
- معنای تزاحم بین حکمین و بین المقتضیین و الملاکین
- خصوصیت تزاحم بین حکمین
- علت تقدیم جانب نهی در مرحله جعل حکم
- فرق بین دو قسم تزاحم
- پرسش:
- درس پانصد و نوزدهم
- اشاره
- معنای مرجوحیت ملاک امر در مقام تعارض
- لازمۀ برگشت مقام به بحث تعارض
- فرق بین مقام و مسألۀ صلاه و ازاله
- اشتراک مقام با مسألۀ وجوب صلاه و ازاله
- عدم فارقیت تقییدها بین دو مقام
- پرسش:
- درس پانصد و بیستم
- اشاره
- نسبت بین متعلق امر و نهی در باب اجتماع
- کیفیت محل بحث طبق مبنای مرحوم آخوند(ره) در مسألۀ متلازمین
- فرق بین تکلیف محال و تکلیف به محال و ارتباط آن با مقام
- علت دخول متساویین در محل نزاع
- عدم مفهوم برای عنوان«المتصادقین فی واحد»
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و یکم
- اشاره
- اقسام عام و خاص مطلق و اختلاف در دخول آن در محل نزاع
- کیفیت دخول قسم اول عام و خاص مطلق در محل نزاع
- اشکال دخول قسم دوم عام و خاص مطلق در محل نزاع
- کیفیت دخول قسم دوم عام و خاص مطلق در محل نزاع
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و دوم
- اشاره
- شرایط دخول عموم و خصوص مطلق در محل نزاع
- علت خروج نسبت بین موضوعین از محل نزاع
- شرط دوم: عدم ارتباط عام و خاص به مسبب
- شرط سوم: وجود ترکیب انضمامی بین ماده اجتماع مقولتین
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و سوم
- اشاره
- بررسی شرائط دخول عامین من وجه در محل نزاع
- عدم تعلق حکم به افعال تولیدیه و تسبیبیه
- بررسی الزامی بودن تحقق نسبت بین متعلقین نه موضوعین
- دخول تمام نسب اربع در محل بحث غیر از تباین
- پرسش:
- درس پانصد و بیست و چهارم
- اشاره
- مقتضای تحقیق در باب اجتماع امر و نهی
- نقش مبادی در اراده تشریعی
- بررسی سرایت ملاک بواسطه اتحاد وجودی
- پرسش:
اطلاعات کتاب
عنوان: سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 6
نویسنده: فاضل لنکرانی
ناشر: فیضیه
تعداد صفحات: 639
جلد: 1
موضوعات: اصول فقه