فهرست
- پیشگفتار مترجم
- اشاره
- شهید سید محمد باقر حکیم
- مقدمه ناشر (متن عربی)
- پیش درآمد
- اشاره
- 1 - شیوه پژوهش
- اشاره
- الف - تفسیر ترتیبی
- اشاره
- عامل پذیرش شیوه ترتیبی
- ب - تفسیر موضوعی
- اشاره
- نیاز عصر حاضر به تفسیر موضوعی
- 2 - موضوع پژوهش و اهمیّت آن
- اشاره
- انسان محور زندگی
- خلافت در زمین
- برتری و گرامیداشت انسان
- بر دوش گرفتن امانت
- رام کردن موجودات برای انسان
- انسان محور دگرگونیها در جهان
- 3 - فصلهای جُستار
- باب اوّل: جانشینی انسان
- اشاره
- پیش درآمد
- فصل اول: معنای جانشینی و دلایل آن
- فصل بندی جستار
- اشاره
- 1 - تعیین دیدگاه کلّی
- 2 - دیدگاه قرآن و برخی مفاهیم این بخش
- اشاره
- مفاهیم بخش قرآنی
- 3 - پی بردن فرشتگان به فساد جانشین
- اشاره
- حقیقت نام ها
- 4 - نظریه جانشینی
- اشاره
- دو تصویر از این نظریه
- مقایسه دو تصویر
- تصویر سوم
- معنای واقعیت جانشینی
- فصل دوم: روند جانشینی از آفرینش تا هبوط
- فصل بندی جُستار
- شناسایی مفاهیم
- 1 - سجده کردن در برابر آدم
- 2 - ماهیت ابلیس
- 3 - آفرینش آدم برای زمین
- 4 - خطای آدم
- باب دوم: جامعه انسانی و پیدایش آن
- اشاره
- فصل بندی پژوهش
- اشاره
- تعریف جامعه
- شعب و قبیله
- تفاوت میان واژه های امت و قوم
- واژه ترجیحی
- فصل اول: عناصر جامعه انسانی
- فصل دوم: وحدت فطری و اختلاف ابتدایی
- اول: وحدت فطری
- اشاره
- دیدگاههای مطرح در تفسیر مرحله یکپارچگی
- اشاره
- 1 - دیدگاه شیخ محمد عبده
- 2 - دیدگاه علاّمه طباطبائی
- 3 - نظریه شهید صدر
- مسؤولیت، رابطه ای است که دو مرز دارد
- اسلام و دموکراسی
- دوم: اختلاف ابتدایی
- اشاره
- 1 - نظریه علاّمه طباطبایی
- اشاره
- انتقادهایی بر اندیشه علاّمه
- 2 - نظریه شهید صدر
- نظریه های وحدت و اختلاف
- وجود دین در دو سطح
- اشاره
- 1 - همراهی دین با عوامل فطرت در حرکت انسان
- 2 - همراهی دین با حرکت انسان در دوران اختلاف
- نتیجه
- تعادل و رحمت الهی
- هوس عامل اصلی اختلاف
- باب سوم: اثر گذاری هوس و دین بر جامعه
- اشاره
- فصل اول: هوس و تأثیر آن بر پیدایش اختلاف
- اشاره
- اثر گذاری هوس بر عناصر وحدت
- اثرگذاری هوس بر عناصر وحدت
- اشاره
- اولاً: اثر گذاری هوس بر عنصر توحید
- اشاره
- 1 - خواستنیها و تمایلها
- 2 - اثر پذیری انسان از نیروهای مادی جهان هستی و اجتماعی
- ثانیا: هوس و اثرگذاری آن بر روابط اجتماعی
- اشاره
- پدیده های شرک اجتماعی
- ثالثا: تأثیرگذاری هوس بر عنصر برابری
- اشاره
- 1 - فزونی ثروت و فرزند
- 2 - نیرو
- 3 - برتری جویی در زمین
- چهارم: اثر گذاری هوس بر عنصر احساس مسؤولیت
- اشاره
- نمادهای بی مسؤولیتی
- اشاره
- تصویر قرآنی از ابعاد ستمگری
- پنجم: اثرگذاری هوس بر احساس وحدت منافع و سرنوشت و هدف
- اشاره
- نظریه علامه طباطبایی
- نظریه شهید صدر
- فصل دوم: درمان اختلاف از طریق دین و شریعت
- پیش درآمد
- اشاره
- 1 - پیشرفت اختلاف
- 2 - دین در سطح شریعت
- اشاره
- الف - پدیده شریعت
- ب - پدیده رهبری
- جستار نخست: رشد اختلاف اجتماع
- اشاره
- اول: تقسیم شدن جامعه به چند گروه
- دوم: ضرورت انقلاب
- مقایسه میان دو پایه اول و دوم
- جستار دوم : شریعت و رهبری
- رسالت و رسول
- ضرورت عصمت
- عوامل انقلاب دینی
- چکیده ارکان انقلاب دینی
- باب چهارم: نظریه قرآن درباره حرکت تاریخ
- اشاره
- فصل اول: عوامل اثر گذار در حرکت تاریخ
- پیش درآمد
- عوامل اثرگذار در تاریخ
- آینده عامل حرکت در تاریخ
- محتوای درونی انسان: اندیشه و اراده
- محتوای درونی انسان و اثرگذاری آن بر روبنا
- جدایی ناپذیری محتوای درونی و برونی از یکدیگر
- آغاز از محتوای درونی
- اشاره
- اولاً: نظریات تک عاملی
- اشاره
- الف - نظریه مارکسیستی
- ب - نظریه فروید
- ج - نطریه نژاد گرایی
- د - نظریه عامل جغرافیایی
- ثانیا: نظریه قرآنی «آرمان»
- خدا و آرمان
- فصل دوم: انواع آرمان
- اشاره
- نوع اول: آرمان تکراری
- اشاره
- عوامل وجود آرمان تکراری
- سلطه شهوت، عاملی دیگر
- آرمان تکراری عامل چند دستگی
- اقدامهای تاریخ درباره جامعه پراکنده
- نوع دوم: آرمان محدود
- اشاره
- خطا در گزینش آرمان محدود
- خطای گسترش افقی
- خطای گسترش عمودی
- رابطه آرمان تکراری و محدود
- مراحل تحوّل یافتن آرمان محدود به تکراری
- نوع سوم: آرمان نامحدود
- اشاره
- عصمت و پایداری پیامبران
- اصول پنجگانه دین
- باب پنجم: دین و روابط اجتماعی
- اشاره
- سرآغاز
- فصل اول: دین و رابطه انسان با طبیعت
- فصل دوم: دین و رابطه انسان با انسان
- مشکل کشمکش میان توانمند و ناتوان
- اشاره
- 1 - زمینه های ناسازگاری میان منافع توانمند و ناتوان
- اشاره
- زمینه توزیع ثروت طبیعی
- زمینه روابط جنسی و خانوادگی
- زمینه اقتدار و جایگاه اجتماعی
- 2 - شکلهای درگیری
- اشاره
- اول: شکل فردی
- ثانیا: شکل گروهی
- ثالثا: شکل مِلّی
- حلّ مشکل درگیری میان توانمند و ناتوان
- راه حلهای مادّی و بشری برای درگیری توانمند و ناتوان
- اشاره
- 1 - راه حلّ مارکسیستی
- اشاره
- نقد راه حل مارکسیستی
- 2 - راه حل سرمایه داری دموکراسی
- اشاره
- نقد راه حل سرمایه داری
- فصل سوم: دین و روابط متقابل اجتماعی
- تأثیر متقابل انسان با انسان و انسان با طبیعت
- تفسیر غیبی و تفسیر ارادی رابطه متقابل
- نشانه های چند دستگی در جامعه فرعونی
- اشاره
- دسته نخست: فرعون و طبقه فرمانروا
- دسته دوم: پیروان
- دسته سوم: یاران و اطرافیان
- دسته چهارم: توده مردم
- دسته پنجم: مستضعفان فرمانبر
- دسته ششم: گوشه نشینان
- دسته هفتم: مستضعفان ستیزگر با ستم
- چکیده
- باب ششم: وحدت نهایی دینی
- اشاره
- پیش درآمد: مراحل تاریخ جامعه انسانی
- فصل اول: پایه های وحدت الهی
- اشاره
- عنصر نخست: باور توحیدی
- عنصر دوم: اصول و ارزشهای توحیدی
- اشاره
- وحدت و اصل حق و عدالت
- حق
- قسط و عدالت
- ضمانتهای اجرایی
- عنصر سوم: شریعت یگانه الهی
- اشاره
- امتیازات شریعت اسلامی
- عنصر چهارم: امت و جامعه یگانه
- اشاره
- وحدت امت و جامعه
- منظره هایی از وحدت امت
- عنصر پنجم: امامت و حکومت
- اشاره
- مسؤولیتهای نبوت و امامت
- تفاوت میان نبوت و امامت
- فصل دوم: حکومت اسلامی
- فصل بندی جُستار
- اشاره
- جستار نخست: ساختار کلی حکومت اسلامی و خصوصیات فرمانروا
- اشاره
- رکن نخست: درونمایه حکومت اسلامی
- رکن دوم: ویژگیهای فرمانروای اسلامی
- اشاره
- 1 - آگاهی به دین و شریعت
- 2 - عدالت
- 3 - لیاقت و آگاهی سیاسی
- 4 - کمال شخصیت انسانی
- 5 - مشورت
- رکن سوم: نقش امّت در حکومت
- جستار دوم: نقش حکومت اسلامی در جامعه انسانی
- انسان محور فرایند تغییر
- نقش حکومت اثر گذاری است نه اثرپذیری
- مسؤولیت حکومت در برابر تکامل انسانی
- تجربه و نقش حکومت در تغییر اجتماعی
- پیامد دادن نقش سترگ به حکومت
- جستار سوم: ویژگیهای حکومت اسلامی
- اشاره
- 1 - آرمانها و ارزشهای والا
- 2 - آیین الهی
- 3 - اهداف و مسؤولیتها
- 4 - بر پایی عدل و دادگری
- فصل سوم: شیوه تحقق بخشیدن وحدت جامعه
- اشاره
- پایه های تحقق بخشیدن وحدت
- ابزار تحقق یافتن وحدت
- اشاره
- نخست: دعوت با حکمت و اندرز نیکو
- دوم: سازش و کوششهای پسندیده
- سوم: نقش یقین در حلّ رویدادها
- چهارم: تعامل بر اساس ظاهر اسلام
- پنجم: عفو و گذشت
- ششم: امر به معروف و نهی از منکر
- هفتم: همکاری در نیکوکاری و تقوا
- هشتم: ایستادن در برابر تجاوز
- فصل چهارم: دستاوردها و آثار
- اشاره
- اول: اوضاع اجتماعی دوران جاهلی
- دوم: دستاورد و آثار آخرین دین
- اشاره
- روابط اجتماعی
- یگانگی خدا و پرستش او
- شناخت و حقیقت
- ارزشها و روح معنوی
- نظام و قانون
- اشاره
- حکومت اسلامی و حفظ نظام
- نظارت امت و حفظ نظام
- فهرست منابع
سایز
اندازه متن
محتوایی برای این صفحه وجود ندارد.
فهرست
- پیشگفتار مترجم
- اشاره
- شهید سید محمد باقر حکیم
- مقدمه ناشر (متن عربی)
- پیش درآمد
- اشاره
- 1 - شیوه پژوهش
- اشاره
- الف - تفسیر ترتیبی
- اشاره
- عامل پذیرش شیوه ترتیبی
- ب - تفسیر موضوعی
- اشاره
- نیاز عصر حاضر به تفسیر موضوعی
- 2 - موضوع پژوهش و اهمیّت آن
- اشاره
- انسان محور زندگی
- خلافت در زمین
- برتری و گرامیداشت انسان
- بر دوش گرفتن امانت
- رام کردن موجودات برای انسان
- انسان محور دگرگونیها در جهان
- 3 - فصلهای جُستار
- باب اوّل: جانشینی انسان
- اشاره
- پیش درآمد
- فصل اول: معنای جانشینی و دلایل آن
- فصل بندی جستار
- اشاره
- 1 - تعیین دیدگاه کلّی
- 2 - دیدگاه قرآن و برخی مفاهیم این بخش
- اشاره
- مفاهیم بخش قرآنی
- 3 - پی بردن فرشتگان به فساد جانشین
- اشاره
- حقیقت نام ها
- 4 - نظریه جانشینی
- اشاره
- دو تصویر از این نظریه
- مقایسه دو تصویر
- تصویر سوم
- معنای واقعیت جانشینی
- فصل دوم: روند جانشینی از آفرینش تا هبوط
- فصل بندی جُستار
- شناسایی مفاهیم
- 1 - سجده کردن در برابر آدم
- 2 - ماهیت ابلیس
- 3 - آفرینش آدم برای زمین
- 4 - خطای آدم
- باب دوم: جامعه انسانی و پیدایش آن
- اشاره
- فصل بندی پژوهش
- اشاره
- تعریف جامعه
- شعب و قبیله
- تفاوت میان واژه های امت و قوم
- واژه ترجیحی
- فصل اول: عناصر جامعه انسانی
- فصل دوم: وحدت فطری و اختلاف ابتدایی
- اول: وحدت فطری
- اشاره
- دیدگاههای مطرح در تفسیر مرحله یکپارچگی
- اشاره
- 1 - دیدگاه شیخ محمد عبده
- 2 - دیدگاه علاّمه طباطبائی
- 3 - نظریه شهید صدر
- مسؤولیت، رابطه ای است که دو مرز دارد
- اسلام و دموکراسی
- دوم: اختلاف ابتدایی
- اشاره
- 1 - نظریه علاّمه طباطبایی
- اشاره
- انتقادهایی بر اندیشه علاّمه
- 2 - نظریه شهید صدر
- نظریه های وحدت و اختلاف
- وجود دین در دو سطح
- اشاره
- 1 - همراهی دین با عوامل فطرت در حرکت انسان
- 2 - همراهی دین با حرکت انسان در دوران اختلاف
- نتیجه
- تعادل و رحمت الهی
- هوس عامل اصلی اختلاف
- باب سوم: اثر گذاری هوس و دین بر جامعه
- اشاره
- فصل اول: هوس و تأثیر آن بر پیدایش اختلاف
- اشاره
- اثر گذاری هوس بر عناصر وحدت
- اثرگذاری هوس بر عناصر وحدت
- اشاره
- اولاً: اثر گذاری هوس بر عنصر توحید
- اشاره
- 1 - خواستنیها و تمایلها
- 2 - اثر پذیری انسان از نیروهای مادی جهان هستی و اجتماعی
- ثانیا: هوس و اثرگذاری آن بر روابط اجتماعی
- اشاره
- پدیده های شرک اجتماعی
- ثالثا: تأثیرگذاری هوس بر عنصر برابری
- اشاره
- 1 - فزونی ثروت و فرزند
- 2 - نیرو
- 3 - برتری جویی در زمین
- چهارم: اثر گذاری هوس بر عنصر احساس مسؤولیت
- اشاره
- نمادهای بی مسؤولیتی
- اشاره
- تصویر قرآنی از ابعاد ستمگری
- پنجم: اثرگذاری هوس بر احساس وحدت منافع و سرنوشت و هدف
- اشاره
- نظریه علامه طباطبایی
- نظریه شهید صدر
- فصل دوم: درمان اختلاف از طریق دین و شریعت
- پیش درآمد
- اشاره
- 1 - پیشرفت اختلاف
- 2 - دین در سطح شریعت
- اشاره
- الف - پدیده شریعت
- ب - پدیده رهبری
- جستار نخست: رشد اختلاف اجتماع
- اشاره
- اول: تقسیم شدن جامعه به چند گروه
- دوم: ضرورت انقلاب
- مقایسه میان دو پایه اول و دوم
- جستار دوم : شریعت و رهبری
- رسالت و رسول
- ضرورت عصمت
- عوامل انقلاب دینی
- چکیده ارکان انقلاب دینی
- باب چهارم: نظریه قرآن درباره حرکت تاریخ
- اشاره
- فصل اول: عوامل اثر گذار در حرکت تاریخ
- پیش درآمد
- عوامل اثرگذار در تاریخ
- آینده عامل حرکت در تاریخ
- محتوای درونی انسان: اندیشه و اراده
- محتوای درونی انسان و اثرگذاری آن بر روبنا
- جدایی ناپذیری محتوای درونی و برونی از یکدیگر
- آغاز از محتوای درونی
- اشاره
- اولاً: نظریات تک عاملی
- اشاره
- الف - نظریه مارکسیستی
- ب - نظریه فروید
- ج - نطریه نژاد گرایی
- د - نظریه عامل جغرافیایی
- ثانیا: نظریه قرآنی «آرمان»
- خدا و آرمان
- فصل دوم: انواع آرمان
- اشاره
- نوع اول: آرمان تکراری
- اشاره
- عوامل وجود آرمان تکراری
- سلطه شهوت، عاملی دیگر
- آرمان تکراری عامل چند دستگی
- اقدامهای تاریخ درباره جامعه پراکنده
- نوع دوم: آرمان محدود
- اشاره
- خطا در گزینش آرمان محدود
- خطای گسترش افقی
- خطای گسترش عمودی
- رابطه آرمان تکراری و محدود
- مراحل تحوّل یافتن آرمان محدود به تکراری
- نوع سوم: آرمان نامحدود
- اشاره
- عصمت و پایداری پیامبران
- اصول پنجگانه دین
- باب پنجم: دین و روابط اجتماعی
- اشاره
- سرآغاز
- فصل اول: دین و رابطه انسان با طبیعت
- فصل دوم: دین و رابطه انسان با انسان
- مشکل کشمکش میان توانمند و ناتوان
- اشاره
- 1 - زمینه های ناسازگاری میان منافع توانمند و ناتوان
- اشاره
- زمینه توزیع ثروت طبیعی
- زمینه روابط جنسی و خانوادگی
- زمینه اقتدار و جایگاه اجتماعی
- 2 - شکلهای درگیری
- اشاره
- اول: شکل فردی
- ثانیا: شکل گروهی
- ثالثا: شکل مِلّی
- حلّ مشکل درگیری میان توانمند و ناتوان
- راه حلهای مادّی و بشری برای درگیری توانمند و ناتوان
- اشاره
- 1 - راه حلّ مارکسیستی
- اشاره
- نقد راه حل مارکسیستی
- 2 - راه حل سرمایه داری دموکراسی
- اشاره
- نقد راه حل سرمایه داری
- فصل سوم: دین و روابط متقابل اجتماعی
- تأثیر متقابل انسان با انسان و انسان با طبیعت
- تفسیر غیبی و تفسیر ارادی رابطه متقابل
- نشانه های چند دستگی در جامعه فرعونی
- اشاره
- دسته نخست: فرعون و طبقه فرمانروا
- دسته دوم: پیروان
- دسته سوم: یاران و اطرافیان
- دسته چهارم: توده مردم
- دسته پنجم: مستضعفان فرمانبر
- دسته ششم: گوشه نشینان
- دسته هفتم: مستضعفان ستیزگر با ستم
- چکیده
- باب ششم: وحدت نهایی دینی
- اشاره
- پیش درآمد: مراحل تاریخ جامعه انسانی
- فصل اول: پایه های وحدت الهی
- اشاره
- عنصر نخست: باور توحیدی
- عنصر دوم: اصول و ارزشهای توحیدی
- اشاره
- وحدت و اصل حق و عدالت
- حق
- قسط و عدالت
- ضمانتهای اجرایی
- عنصر سوم: شریعت یگانه الهی
- اشاره
- امتیازات شریعت اسلامی
- عنصر چهارم: امت و جامعه یگانه
- اشاره
- وحدت امت و جامعه
- منظره هایی از وحدت امت
- عنصر پنجم: امامت و حکومت
- اشاره
- مسؤولیتهای نبوت و امامت
- تفاوت میان نبوت و امامت
- فصل دوم: حکومت اسلامی
- فصل بندی جُستار
- اشاره
- جستار نخست: ساختار کلی حکومت اسلامی و خصوصیات فرمانروا
- اشاره
- رکن نخست: درونمایه حکومت اسلامی
- رکن دوم: ویژگیهای فرمانروای اسلامی
- اشاره
- 1 - آگاهی به دین و شریعت
- 2 - عدالت
- 3 - لیاقت و آگاهی سیاسی
- 4 - کمال شخصیت انسانی
- 5 - مشورت
- رکن سوم: نقش امّت در حکومت
- جستار دوم: نقش حکومت اسلامی در جامعه انسانی
- انسان محور فرایند تغییر
- نقش حکومت اثر گذاری است نه اثرپذیری
- مسؤولیت حکومت در برابر تکامل انسانی
- تجربه و نقش حکومت در تغییر اجتماعی
- پیامد دادن نقش سترگ به حکومت
- جستار سوم: ویژگیهای حکومت اسلامی
- اشاره
- 1 - آرمانها و ارزشهای والا
- 2 - آیین الهی
- 3 - اهداف و مسؤولیتها
- 4 - بر پایی عدل و دادگری
- فصل سوم: شیوه تحقق بخشیدن وحدت جامعه
- اشاره
- پایه های تحقق بخشیدن وحدت
- ابزار تحقق یافتن وحدت
- اشاره
- نخست: دعوت با حکمت و اندرز نیکو
- دوم: سازش و کوششهای پسندیده
- سوم: نقش یقین در حلّ رویدادها
- چهارم: تعامل بر اساس ظاهر اسلام
- پنجم: عفو و گذشت
- ششم: امر به معروف و نهی از منکر
- هفتم: همکاری در نیکوکاری و تقوا
- هشتم: ایستادن در برابر تجاوز
- فصل چهارم: دستاوردها و آثار
- اشاره
- اول: اوضاع اجتماعی دوران جاهلی
- دوم: دستاورد و آثار آخرین دین
- اشاره
- روابط اجتماعی
- یگانگی خدا و پرستش او
- شناخت و حقیقت
- ارزشها و روح معنوی
- نظام و قانون
- اشاره
- حکومت اسلامی و حفظ نظام
- نظارت امت و حفظ نظام
- فهرست منابع
اطلاعات کتاب
عنوان: جامعه انسانی از دیدگاه قرآن کریم
نویسنده: محمد باقر حکیم
ناشر: بنیاد پژوهش های اسلامی
تعداد صفحات: 492
جلد: 1
موضوعات: اجتماع, قرآن