مطلع
اختصاص دفتري از فرهنگ كوثر به هر كدام از پيشوايان پاك و آينهداران جلال و جمال الهي، مصوبهاي بود كه همزمان با طلوع نشريه در افق مطبوعات كشور، در جمع مسؤولان اين كاروان فرهنگي مطرح گرديد. تاكنون ويژه نامههايي مخصوص پيامبر گرامي اسلام، حضرت فاطمه عليها السلام، غدير، امام علي، امام حسن، امام حسين، امام صادق و امام كاظم عليهم السلام با ياري اهل قلم حوزه مقدس قم انتشار يافته است. گرچه نسبت به ساحت قدس آن بزرگواران بايد گفت: «دست ما كوتاه و خرما بر نخيل» و «چه نسبت خاك را با عالم پاك» ولي دلخوشيم كه با اين ويژهنامهها آينه خرد و شكسته خود را فراروي آفتاب انوار عترت عليهم السلام بگيريم. اين شماره از «نشريه» به زندگي حضرت علي بن الحسين عليه السلام، امام حماسه و عرفان و آزادي اختصاص يافته است. ما اگر بتوانيم محورهاي پژوهشي و راهكارهاي معرفت اين يادگار سيدالشهدا و عصاره عاشورا را در ديدرس شيفتگان آن بزرگوار قرار دهيم، خداي را شاكريم و شفاعت آن «زين المجتهدين» را اميد ميبريم.
چرا امام، سجاد علیه السلام لقب يافت؟
جابر جعفي از حضرت باقرالعلوم عليه السلام بازگو ميكند كه فرمود: - پدرم، هيچ يك از نعمتهاي الهي را ياد نميكرد، مگر آنكه سر به سجده مينهاد. - هيچ حادثه ناگواري از او رد نميشد، جز آنكه سجده ميكرد. - هيچ نيرنگ حيلهگري از او دفع نميگرديد، مگر آنكه سر به سجده مينهاد. - از هيچ نماز واجبي فراغت نمييافت، مگر اينكه به سجود ميرفت. - هرگز موفق به اصلاح و آشتي بين دو نفر نميشد، جز آنكه سجده شكر به جاي ميآورد. - نشانههاي سجود در تمام اندام سجدهاش آشكار بود. از اين رو ايشان را «سجاد» ناميدند. [1] .
نقش نگين انگشتر امام سجاد علیه السلام
در آن عصر مهمترين جمله و شعار خويش را در نگين انگشتري حك و مواضع خود را از اين راه به همگان اعلام ميكردند. در زمينه نقش نگين حضرت سجاد عليه السلام، آذين عابدان همه تاريخ، سه جمله در روايات معصومين عليهم السلام آمده است: - امام باقر عليه السلام فرموده است: نقش نگين انگشتر پدرم، عبارت «العزة لله» بود. [2] . و اين، چه زيباست در عصري كه نماينده يزيد از همه مردم مدينه به عنوان «برده يزيد» و غلام و كنيز او پيمان بيعت ميگيرد، و هركس بيعت نكند، بدون محاكمه اعدام ميشود، امام با شعار «عزت از آن خداست»، اقتدار دروغين آنان را درهم ميشكند. - امام كاظم عليه السلام فرموده است: بر نگين انگشتر پدرم اين جمله نگارش يافته بود: «خزي و شقي قاتل الحسين بن علي [3] ; رسوا و بدبخت است آنكه حسين بن علي عليه السلام را كشت.» اين اعلام موضع در شرايطي است كه ميخواهند جريان كربلا براي هميشه فراموش شود و يزيد و امويان تبرئه گردند و عاشورا، خطاي ماموران جزء قلمداد گردد. - امام صادق عليه السلام ميفرمايد: نقش نگين علي بن الحسين عليه السلام عبارت «الحمد لله العلي العظيم» بود. [4] . البته اين احاديث با هم ناسازگار نيست، زيرا حضرت انگشترهاي متعددي داشته و در هر شرايط، شعار مناسب آن روز را بر نگين انگشتر خويش حك فرموده است.
حوادث مهم عصر امام سجاد علیه السلام
مهمترين حوادث سياسي، اجتماعي عصر آن بزرگوار عبارت است از: 1. قيام توابين به رهبري سليمان بن صرد خزاعي. 2. قيام مدينه به رهبري عبدالله بن حنظله غسيل الملائكه (واقعه حره). 3. سنگباران و آتشباران كعبه معظمه توسط نظاميان يزيد. 4. قيام مختار بن ابيعبيده ثقفي. 5. حكومت عبدالله بن زبير در مكه. 6. حكومت مروانيان در شام. 7. قيام خوارج و عبدالرحمن بن محمد بن اشعث، عليه حجاج در سالهاي 81 تا 83 ه. در تحليل مواضع و رفتار و گفتار آن بزرگوار، شناخت كم و كيف اين حوادث نقش مؤثري خواهد داشت.
مهمترين اقدامات امام سجاد علیه السلام
1. تداوم بخشي و تفسير درست حادثه عاشورا و جلوگيري از تحريف آن. 2. پرورش رهبر آينده امت اسلامي حضرت باقرالعلوم عليه السلام و فرزنداني همچون: عبدالله باهر و زيد شهيد و مجاهد، اسوه آمران به معروف. 3. نشر معارف قرآن و فرهنگ اسلام در قالب دعا و نيايش. 4. نظارت و هدايت انديشمندان و فقها و قراي جامعه اسلامي. 5. حمايت سياسي، مادي و معنوي از بردگان به عنوان مظلومترين گروههاي اجتماعي و تلاش براي هدايت و آزادي آنان.
